Dobra materialne
Fale radiowo telewizyjne
Dotychczasowe doświadczenia wykazały, że turbiny wiatrowe, podobnie jak inne wysokie budowle (np. kominy czy różnego rodzaju maszty) mogą zaburzać sygnały elektromagnetyczne wykorzystywane w telekomunikacji, nawigacji oraz przez urządzenia radarowe. Mogą też przyczyniać się do zakłóceń w odbiorze telewizji (z nadajników naziemnych) i radia (głównie niskich częstotliwości) w gospodarstwach domowych zlokalizowanych w bliskim sąsiedztwie elektrowni wiatrowych. Wszystkie te zjawiska mogą wynikać z oddziaływania zarówno generatora, obracających się łopat wirnika oraz samej wieży1.
Interakcjom związanym z generatorem można bardzo łatwo zapobiec poprzez odpowiednią izolację gondoli. Wieża oraz łopaty wirnika mogą blokować fale elektromagnetyczne, odbijać je bądź powodować ich załamanie. Jednakże zastąpienie metalu materiałami syntetycznymi w łopatach nowoczesnych turbin wyraźnie zminimalizowało skalę negatywnych oddziaływań tego typu. Wpływ na nadajniki telefonii komórkowej można już uznać w zasadzie za pomijalny (Australian Greenhouse Office, Australian Wind Energy Association , 2004). Interakcje z falami radiowymi i telewizyjnymi także w dużym stopniu zostały już wyeliminowane, chociaż w przypadku niektórych gospodarstw domowych, zlokalizowanych w bardzo bliskiej odległości od farmy wiatrowej, problem też wciąż może się pojawiać.
Skala zaburzeń pola elektromagnetycznego jest uzależniona od:
-
lokalizacji farmy wiatrowej w stosunku do położenia nadajnika i odbiornika fal elektromagnetycznych
-
charakterystyki łopat wirnika (m.in. od rodzaju materiału, z którego zostały wykonane)
-
charakterystyki odbiornika
-
częstotliwości sygnału
-
rozchodzenia się fal w powietrzu atmosferycznym.
Biorąc powyższe pod uwagę można wyznaczyć tzw. strefę Fresnela, czyli znajdujący się wzdłuż linii łączącej nadajnik i odbiornik obszar rozchodzenia się fal. Jego identyfikacja na etapie projektowania farmy wiatrowej pozwala na rozplanowanie takiego rozmieszczenia turbin, które z dużym prawdopodobieństwem pozwoli uniknąć tych negatywnych interakcji, bądź, gdy nie będzie to możliwe, zaplanować już na tak wczesnym etapie środki mające ograniczyć zaburzenia w tym zakresie (Australian Greenhouse Office, Australian Wind Energy Association , 2004). W przypadku, gdy mamy do czynienia z już funkcjonującą farmą, w zminimalizowaniu zakłóceń może nam pomóc (Sustainable Devolopment Commission, 2005):
-
zainstalowanie tzw. anteny kierunkowej
-
ustawienie anteny w kierunku innego nadajnika
-
zainstalowanie wzmacniacza sygnału
-
zmiana położenia anteny
-
zainstalowanie anteny satelitarnej lub telewizji kablowej.
Wykonane przez dewelopera farmy wiatrowej na wczesnym etapie analizy potencjalnego wpływu turbin na rozchodzenie się sygnałów elektromagnetycznych oraz potencjalnych zaburzeń w odbieraniu fal telewizyjnych bądź radiowych przez sąsiadujących z nią mieszkańców, w dużym stopniu pozwala na ich wyeliminowanie. W przypadku, gdy przeprowadzone przez inwestora badania wykażą możliwe zakłócenia, można np. spróbować rozmieścić niektóre turbiny w cieniu innych, co może pomóc w ograniczeniu tego typu negatywnych zjawisk (BBC, Ofcome, 2009). Przewiduje się ponadto, że zastąpienie analogowych naziemnych nadajników telewizyjnych cyfrowymi, które są mniej podatne na tego typu zakłócenia, samoistnie przyczyni się w dużym stopniu do wyeliminowania tego problemu (Sustainable Devolopment Commission, 2005).
Literatura:
-
Pod red. dr M. Szuby, Linie i stacje elektroenergetyczne w środowisku człowieka, Polskie Sieci Elektroenergetyczne S.A. Warszawa, 2005
-
Zbigniew Kowalski, Ekologiczne aspekty elektrotechniki, Politechnika Świętokrzyska, Kilce, 2003
-
Władysław Korzeniewski, Odległości w zabudowie i zagospodarowaniu terenu, Centralny Ośrodek Informacji Budownictwa, Warszawa, 2002
-
Marek Zmyślony, Halina Aniołczyk, Oddziaływanie pól elektromagnetycznych na człowieka –metodyka prowadzenia badań i ocena wiarygodności ich wyników, publikacja naukowa
-
Pod kier. dr inż. Jerzy Stiller, Oddziaływanie linii kablowych najwyższych napięć prądu przemiennego (AC) na środowisko, Instytut Elektroenergetyki Politechniki Poznańskiej, Poznań, 2006
-
Zbigniew Wróblewski, Marek Szuba, Marcin Habrych, Określanie rozkładów pól elektromagnetycznych w otoczeniu linii elektroenergetycznych wysokiego napięcia na potrzeby ekspertyz ekologicznych, Energetyka i Ekologia, grudzień 2003
-
Pod red. M. Szuba, A. Tyszecki, Pola elektromagnetyczne 50Hz w środowisku człowieka – materiały konferencyjne, Eko-Konsult, Gdańsk, 2003
-
Lech Różański, Pole i fale elektromagnetyczne, Wydawnictwo Politechniki Poznańskiej, Poznań, 1997
-
Mahinerangi Wind Farm. Compatibility with Radio Services, Trust Power Kordia, kwiecień 2007
-
The Electromagnetic Compatibility and Electromagnetic Field Implications for Wind Farm I Australia, Australian Government – Australian Greenhouse Office, maj 2004
-
Tomasz Żylicz, Ekonomia środowiska i zasobów naturalnych, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa, 2004
1 http://www.wind-energy-the-facts.org/en/environment/chapter-2-environmental-impacts/onshore-impacts.html (31.08.2009)